Blog Entry"MALALIANG" sebuah cerpen berbahasa MinaNg.Aug 15, '06 6:48 AM
for everyone

MALALIANG :

“Pergi untuk Kembali”

 

*Sutan Batawi Pulang ka Bako

 

Namo Ambo  malaliang, namo ko barasal dari kato "Malayu" jo "Piliang". Malayu suku Abak, piliang suku Amak. Tapi bahubuang kulik agak kalek pulo saketek,waktu masih ngenek-ngenek Ambo dipanggia urang "Liang", mawakili kaliang juo. Kalo ado kawan Ambo yang bacakak jo Ambo, dihilangannyo lah "lali" yang ditangah tu, jadi namonyo jadi maliang. Ambo paliang berang bana dipanggia bantuak nantun. Raso ka bacakak gadang  se Ambo jadinyo. Tapi baa lah, badan Ambo dari dulu ketek-ketek bantuak iko se nyoh. Alah gadang kini, awak dipanggia urang Fandi. Yo, namo lengkap awak Fandi Muhammad Malaliang.

            Awak lahia di Kabupaten Tanah Datar, di Nagari yang banamo Lintau Buo. Nagari paliang ka arah matohari tabik dari kabupaten tu. Tapi gadangnyo di kota Padangpanjang. Kota nan ketek, dingin, paujan, dikaliliangi dek kabupaten tanah datar. Dingin karano dikaliliangi oleh gunuang2 jo bukik2,jadi angin gunuang turun ka kota iko. Gunuang2nyo tu gunuang Marapi, Singgalang,jo Tandikek. Bukiknyo bukik tui. Kalau kawan-kawan pernah mandanga galodo di Padangpanjang tahun 87, bukik iko lah yang longsor. Ndak kurang 150 urang maningga waktu itu, alun yang hilang lai. Tapi ciek catatan penting tantang bukik iko, kabanyo bukik iko manganduang batu kapua kualitas no.1 di asia tenggara. Ambo ndak mangarati pulo baa sampai Pemda kota ko indak bisa maambiak pitih banyak dari industri kapua ko doh. Malah swasta yang manggarap, sudah tu mangicuah pulo kabanyo bisnis nyo tuh. Itu kaba anginnyo.

            Ambo sakolah dulu SD di sd 04 tanah lapang, sudah tu lanjuik ka SMP 1, tu ka SMA Negeri. Gadang bana hati Ambo akhirnya bisa lulus sipenmaru tu bisa kuliah ka jawa. Kiri kanan urang maagiah salamaik wakatu itu. Ambo punyo mantan pacar tigo urang. atigonyo mancari Ambo maagiah salamaik.

            Nan partamo si Sari, baru salasai Ambo baco koran kelulusan pagi tu inyo lah tibo di rumah. "lulus Uda yo? Salamaik yo Da?" keceknyo. Ambo batanang se nyoh "Makasih yo Sar, karano doa Sar Pulo ko mah". Dalam hati awak batarimo kasih pulo ka si Sari, kalau indak di putuih kannyo wak wakatu itu. Ndak takana gai baraja wakatu itu doh. Barajalah palengah hati wakatu diputuihkannyo itu. Siangnyo basobok samo si Ratna jo si Wati. Si Ratna dek urang jawa pai pulo kuliah ka jawa ka kampuang urang gaeknyo di Malang. Brawijaya kalau ndak salah. Si Wati masuak jadi perawat. Jadi takana Ambo jo pituah Bung Hatta katiko ditanyoan urang tantang karajo apo yang cocok untuak urang padusi dulu. Waktu itu bung hatta manjawek "padusi jaman kini, kalau ndak jadi guru kalau ndak jadi perawat". Baitu kecek bung hatta  kiro2 manuruik buku yang Ambo baco. Jadi guru, karano wakatu usia pertumbuhan anak2 labiah dakek ka ibu dari pado ayahnyo. Jadi diharokkan guru bisa jadi ibu kaduonyo di sekolah. Perawat karano padusi punyo sisi feminis dan kelembutan yang paliang dibutuahan oleh urang sakik. Tasangkuik pulo ka psikologisnyo.  Baa ka baa maso SMA lah abis. Maso kuliah ka datang. Di jawa tantu banyak pulo padusi nan rancak-rancak.  Rancak di dalam, rancak di lua. Nan ka bisa dijadian ambun pamadam angek api dalam sakam hati ko.

            Tapi bukannyo dak ado masalah, urang gaek Ambo indaklah urang barado. Bajua sawah di kampuang, bagadai  SK pagawai ka bank jadih pulo Ambo pai ka jawa. Karano harus capek tibo di jawa, Ambo bali capek karcis kapa tabang. Naik kapa tabang dari Padang. Sangkek itu masih di tabiang juo baru. Saumua-umua alun pernah naiak kapa tabang ko lai doh. Agak "grogi" juo saketek, tapi dek alah sifat urang minang juo. Ba "sok-sok" batanang se Ambo naiak, bantuak alah acok pulang baliak naik buruang basi tu. Barangkek juo kapa tabang tu, Ambo caliak kota Padang makin lamo makin ndak nampak. Iyo lah,kota Padang. Satu2nyo kota gadang di Indonesia yang madok ka lauik lapeh gadang nan kalam. Dulu kota iko iyo capek maju, dek ulah zaman dulu tu transportasi masih dipacik samo kapa lauik. Kini kapa tabang nan bakuaso, Kota Padang mamapek. Kapa lauik panumpang ciek rayo se pulang baliak ka Padang nyoh. Balatakkan Bandara Tabiang disinan untuak mandukuang kota ko manjadi kota gadang. Baru-baru iko babauek pulo ciek lai bandara gadang skala internasional di kota ko nan labiah dakek ka lauik. Nah, sajak kuliah Ambo baru tau, Padang ko ndak strategis lai. Kota gadang dengan resiko bencana alam paliang gadang di dunia. Sadoalah gedung vital samo fasilitas utamanyo barado di tapi pantai. Sedangkan pantainyo tu riskan bana ka tsunami. Kecek dosen Ambo wakatu itu, iko jenis pembangunan yang dak mamantiangan potensi daerah. Padang, kota yang Ambo sayang tanyato punyo resiko sagadang tu.

            Kuliah alah dimulai, Ambo batekad ndak ka pulang2 sampai kuliah salasai. Iyo nyoh, Ambo mancubo manyibukkan diri juo kegiatan2 buliah ndak takana-takana bana pulang. Kuliah di nagari urang bukan bararti lupo ka nagari awak. Sajak di nagari urang ko Ambo sadar, bara dakek jo sayangnyo Ambo ka kampuang. Di nagari urang ko Ambo mulai baraja tantang adat kampuang awak, marandai,  manari, bapantun, sejarah urang awak, sampai baraja tantang sifaik urang2 minang. Tapi baa ka baa alah jadi sifaik urang minang juo "narsis" tu. Jadi acok roaming samo urang disiko tu hal biaso. Padahal awak di kampuang urang.

            Disiko pulo Ambo tau tentang falsafah minang jo tAmbo. Baa kok pusat pemerintahan minang tu di Batusangka, pusat ekonomi di Bukiktinggi, sampai pusat industri di Payakumbuah, Padang sabagai kota palabuahan, dan Padangpanjang pusat pendidikan. Sadoalahnyo tanyato alah ado agaknyo patimbangannyo dek moyang awak di maso tu. istilah kininyo itu yang namonyo “Pemerataan Aglomerasi Pembangunan berdasarkan potensi daerah”. Tapi kini, sadoalahnyo baciekkan. Tiok kota merdeka manga-manga se. Pemerintahan, ekonomi, industri, sampai transportasi di pusatkan di ciek kota se.  Batumpuak sinan sadonyo.

            Di kampuang awak tu, barehnyo lamak-lamak, bareh solok malah ado lagunyo. Tapi ado juo busuang lapa baru. Sadang ahli kesehatan masyarakat urang awak banyak yang di akui urang di rantau. Urang kayo di jawa banyak nan urang awak, tapi propinsi no.2 tamiskin di  sumatra kampuang awak juo. Bara banyak mahasiswa yang pai kuliah ka rantau tiok tahunnyo, buliah dihituang yang baliak manjapuik kampuangnyo. Balaku bana kini rasonyo papatah tuo tu, hujan batu di nagari awak hujan ameh di nagari urang tu. Tapi baa kok ndak sudah wak ambiak ameh di nagari urang, ameh itu wak angkuik ka kampuang awak. Acok tapana-pana Ambo mamikiakannyo. Apo batua urang minang kini alah mamikiakan nasib surang se sudah tu dak takana jo kampuang wak yang masih banyak urang ndak bisa baconyo tu? Ambo lupo iko kecek sia. Apa bung hatta, agus salim, atau buya hamka. Kecek nyo tu "urang yang paliang sayang ka kampuangnyo tu adalah urang minang. Tapi urang minang pulo yang kalau alah sukses di rantau ndak namuah baliak ka kampuangnyo untuak mambangun kampuangnyo".

            Kini alah jauah pulo Ambo bajalan. Alah ampek tahun yang lalu Ambo tibo di jawa. Wakatu itu awak banyanyi untuak urang. Saminggu lai anak-anak baru masuak tu manyanyi untuak wisuda Ambo. Titel sarjana alah ampia pasti malakek. Toga alah dijapuik pulo. Tapi alun patuik pulo rasonyo gadang lubang hiduang lai. Masih panjang jalan lai. Saminggu lai wisuda, Insya Allah sabulan lai alah sampai di kampuang. Yoh, kini Ambo mancubo untuak baliak ka kampuang mambangun kampuang awak tu. Kalau iyo kecek urang tuo-tuo urang minang tu ndak namuah baliak mambangun kampuangnyo. Buliahlah ndak maanggap wak urang minang. Buliahlah panggia awak urang Padang bantuak urang jawa mangecek. Panggia se "si malaliang anak Padang" atau sekalian sajo "si malaliang urang Sumatera Barat". Mungkin itu labiah ancak. Atau kalau masih pantas Ambo jadi "si malaliang anak minang", Ambo sadang mancubo jadi anomalinyo. Baa ka baa kampuang sadang mamanggia. "Indak kah tadanga dek Sanak yang lain?"


zifah wrote on Aug 15, '06
yah.. ini mah bukan cerpen, tapi artikel. walah.. walah.
deedeecaniago wrote on Aug 15, '06
Hidup Padang !!!
zifah wrote on Aug 15, '06
yeah.. hidup Donk..(premodialisme banget gw.. )

gak ada maksud untuk chauvinis atau apa..
tapi

Hidup padang!!
moetyacaemz wrote on Aug 15, '06
woi....
paniang denai mambaco tulisansinan mah..........
ayanna wrote on Aug 16, '06
ampyun deh...gue tuh kesulitan mbaco artikel iko....*alah, basa padang yang ancur...* hehehehe
zifah wrote on Aug 17, '06
heheh..
emang bahasa padang nya gw pilih yang lumayan susah juga..
sori mbak..
chieka wrote on Sep 6, '06
rancak si...
tp rasonyo denai jadi urang yang baru baraja mamabaco...
lamooooooooooooo bana maejanyo
sakik lo mata ko dek nyo ha
tp lapeh dari itu..
rAcak ko ben
buek yang lain
edskywalker wrote on Jan 3, '07
zifah said
Di kampuang awak tu, barehnyo lamak-lamak, bareh solok malah ado lagunyo. Tapi ado juo busuang lapa baru. Sadang ahli kesehatan masyarakat urang awak banyak yang di akui urang di rantau. Urang kayo di jawa banyak nan urang awak, tapi propinsi no.2 tamiskin di sumatra kampuang awak juo. Bara banyak mahasiswa yang pai kuliah ka rantau tiok tahunnyo, buliah dihituang yang baliak manjapuik kampuangnyo. Balaku bana kini rasonyo papatah tuo tu, hujan batu di nagari awak hujan ameh di nagari urang tu. Tapi baa kok ndak sudah wak ambiak ameh di nagari urang, ameh itu wak angkuik ka kampuang awak. Acok tapana-pana Ambo mamikiakannyo. Apo batua urang minang kini alah mamikiakan nasib surang se sudah tu dak takana jo kampuang wak yang masih banyak urang ndak bisa baconyo tu? Ambo lupo iko kecek sia. Apa bung hatta, agus salim, atau buya hamka. Kecek nyo tu "urang yang paliang sayang ka kampuangnyo tu adalah urang minang. Tapi urang minang pulo yang kalau alah sukses di rantau ndak namuah baliak ka kampuangnyo untuak mambangun kampuangnyo".
Malu ambo mambaco paragraf nan ciek ko da...
Mudah2an kito mahasiswa dan sarjana rantau asal Minangkabau bisa jadi agen perubahan untuang kampuang halaman kito tacinto...
zifah wrote on Jan 5, '07
amin...
Add a Comment
   
© 2008 Multiply, Inc.    About · Blog · Terms · Privacy · Corp Info · Contact Us · Help